Кіру

Зертхана бастығы (ауыл шаруашылығында)

Кәсіптің сипаттамасы
1310-1-034
Зертхана бастығы (ауыл шаруашылығында)
Кәсіптік стандарт
Кәсіптік стандарттың паспорты
Басқа кәсіптермен байланыс
Кәсіптер картасы
Тану ережелері
Кәсіптер тізілімі
Сипаттама
Негізгі мақсат
Жаңа техника мен технологияны игеру негізінде бәсекеге қабілетті, экологиялық қауіпсіз өсімдік шаруашылығы өнімдерін өндіруге бағытталған жұмыстарды ұйымдастыру және жүргізу, өнім, топырақ және топырақ сапасының қолданыстағы өндірістік, экологиялық стандарттар мен нормативтерге сәйкестігін зертханалық бақылауды қамтамасыз ету.
Жеке құзыреттерге қойылатын талаптар
  • Дербестік және жауапкершілік
  • Командада жұмыс істей білу
  • Мақсаткерлік
  • Сыпайылық
  • Мейірімділік
  • Бастамашылық
  • Сыни ойлау
  • Көшбасшылық
  • Логикалық ойлау
Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар
  • Кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім, доктордың, ғылым кандидатының, философия докторының (PhD) немесе бейіні бойынша доктордың ғылыми дәрежесі (немесе дәрежесі), ғылыми еңбегінің болуы, ғылыми және ұйымдастырушылық жұмыстардағы өтілі кемінде 5 жыл болуға тиіс.
Басқа кәсіптермен байланыс
3 СБШ-нің деңгейі
Азықты дайындау және даярлау жөніндегі білікті жұмысшы
Толығырақ
5 СБШ-нің деңгейі
Ветеринариялық фельдшер-зертханашы
Толығырақ
2 СБШ-нің деңгейі ( подуровень)
Сулау, суландыру жөніндегі жұмысшы
Толығырақ
3 СБШ-нің деңгейі ( подуровень)
Білікті ауыл шаруашылығы (егін дақылдары) жұмыскері
Толығырақ
5 СБШ-нің деңгейі
Бөлімше агрономы (біліктілік денгейі орташа)
Толығырақ
Деңгей 6
жоғары білім (бакалавриат, маман дәрежесі, ординатура) , 6B081 Агрономия

Машықтар
1. Әртүрлі шырынды жемшөптердің қоректік құндылығын есептеу әдістемелерін қолдану.
2. Жемшөптердің ботаникалық құрамын сорлы қоспалардың бар-жоғын және үлгілердің жемшөптік құндылығын анықтау.
3. Лабораториялық талдау үшін жемшөптен орташа сынамалар алу талаптарына сай іріктеу.
4. Агрохимиялық талдау жүргізу үшін лабораториялық аспаптар мен құрал-жабдықтарды пайдалану.
5. Тексеру нәтижелерін талдап, шырынды жемшөптердің сапасы туралы қорытынды жасау.
6. Жемшөп талдау нәтижелері бойынша есеп жүргізу және құжаттаманы толтыру.
Білімдер
1. Агрохимиялық жұмыстарды жүргізу нормалары мен регламенттері.
2. Қолданылатын материалдардың сипаттамалары (негізгі өсімдіктердің даму кезеңдері).
3. Шырынды жемшөптердің сапа көрсеткіштері (ылғалдылық, протеин, талшық, қант мөлшері және т.б.).
4. Жемшөп сынамаларын іріктеу, сақтау және тасымалдау талаптары.
5. Қоректік құндылықты және жемшөптің жарамдылығын анықтау әдістері.
6. Жемшөп өндірісінің негіздері және өсімдік тектес жемшөптерді классификациялау.
7. Лабораториялық талдауларды жүргізу кезінде қауіпсіздік талаптары.
Машықтар
1. Қатты жемшөптердің (шөп, сабан және т.б.) қоректік құндылығын есептеу әдістемелерін пайдалану.
2. Қатты жемшөптердің шаруашылық бағалауы мен стандарттауын ұйымдастыру.
3. Қатты жемшөптен сынамалар алу және оларды лабораториялық талдауға дайындау.
4. Нормативтерге сәйкес талшық, протеин, ылғал және басқа көрсеткіштерді анықтау.
5. Алынған деректерді талдап, жемшөп сапасы туралы қорытынды жасау.
6. Қатты жемшөптерді сапа көрсеткіштері бойынша классификациялау және сұрыптау.

Білімдер
1. Қатты жемшөптердің агрохимиялық сапасын бақылау ережелері.
2. Қолданылатын материалдардың сипаттамалары (жемшөп түрлері, негізгі өсімдіктердің сапасы).
3. Қатты жемшөптердегі қоректік заттардың құрамын анықтау әдістері.
4. Қатты жемшөптерге қойылатын мемлекеттік стандарттар мен техникалық шарттар.
5. Қатты жемшөптерді жинау, кептіру және сақтау кезіндегі сапаға әсер ететін факторлар.
6. Жемшөп сапасын бақылау кезінде құжат жүргізу тәртібі.
Машықтар
1. Концентратталған және қоспалы жемдердің қоректік құндылығын есептеу әдістемелерін пайдалану.
2. Әртүрлі концентраттардың химиялық құрамын, энергиялық және биологиялық құндылығын бағалау.
3. Жануарлар мен құстардың түрі, жасы және өнімділігін ескере отырып, жем рационын құрастыру және түзету.
4. Концентратталған жемдердің құрамының нормативтерге сәйкестігін бақылау.
5. Рациондағы қоректік заттардың балансының есептеу әдістерін қолдану.
6. Жем сапасы мен теңгерімділігі туралы бағалау нәтижелері бойынша есептер дайындау.

Білімдер
1. Концентратталған және басқа да өсімдік негізіндегі жемдерді өндіру технологиялары мен режимдері.
2. Концентратталған жемдердің сапасын лабораториялық бақылау бойынша стандарттар, техникалық шарттар, әдістемелер мен нұсқаулықтар.
3. Жануарлар мен құстарды рационалды азықтандыру негіздері.
4. Жемдерді қоректік заттар бойынша бағалау жүйесі (алмасу энергиясы, шикі протеин, талшық және т.б.).
5. Концентратталған жемдердің сапасын сақтау мақсатында сақтау және тасымалдау әдістері.
6. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері бойынша жем тұтыну нормалары.

Машықтар
1. Топырақ пен жердің агрохимиялық көрсеткіштерін бағалау үшін зертханалық талдауларды ұйымдастыру және жүргізу.
2. Зертханалық сынамаларға арналған үлгілерді іріктеу, дайындау және таңбалау.
3. Қышқылдық деңгейін, тұздануын, органикалық заттардың, макро- және микроэлементтердің мөлшерін бағалау.
4. Көрсеткіштердің нормативтік мәндерден ауытқуын анықтау және мелиоративтік, агрохимиялық шаралар туралы ұсыныстар әзірлеу.
5. Зертханалық зерттеулер нәтижелері бойынша есеп жүргізу және құжаттаманы рәсімдеу.
6. Ғылыми деректерді талдап, оларды жем өндірісінде топырақ сапасын бағалауда қолдану.
Білімдер
1. Ауылшаруашылық жерлерін топырақ-агрохимиялық, токсикологиялық және радиологиялық зерттеу әдістемелері.
2. Топырақтың классификациясы және оның агрохимиялық сипаттамасы.
3. Ауылшаруашылық өндірісін қамтамасыз ету үшін топырақ сапасына қойылатын нормативтік және техникалық талаптар.
4. Топырақтану, агрохимия және экология негіздері.
5. Химиялық реагенттермен және зертханалық жабдықтармен жұмыс істеу кезінде техника қауіпсіздігі талаптары.
6. Зертханалық зерттеу нәтижелері бойынша хаттамалар мен қорытындыларды рәсімдеу тәртібі.
Машықтар
1. Зертханалық жұмыстардың күнтізбелік жоспарларының, кестелерінің және мерзімдерінің орындалуын бақылау.
2. Агрохимиялық зерттеулердің күнтізбелік жоспарларын құруды, жүргізуді және уақытында түзетуді ұйымдастыру.
3. Зертханалық жұмыстардың нәтижелерін талдап, белгіленген талаптардан ауытқуларды анықтау.
4. Қызметкерлердің әрекетін үйлестіру, зертханалық зерттеулер әдістемелері мен стандарттарының сақталуын қамтамасыз ету.
5. Зертханалық тәжірибеде ішкі сапа бақылау жүйесін енгізуді қамтамасыз ету.
Білімдер
1. Агрохимиялық және зертханалық жұмыстардың негізгі түрлерін жүргізу технологиясы.
2. Азықтар мен топырақ сапасын бақылау бойынша әдістемелік ұсынымдар және нормативтік құжаттар.
3. Өндірістік процесті ұйымдастыру және зертханалық зерттеулерді жоспарлау негіздері.
4. Сапаны бақылау нәтижелері бойынша құжаттаманы рәсімдеу талаптары.
5. Зертханалық деректердің дәлдігі, қайталануы және сенімділігін бағалау принциптері.

Машықтар
1. Азық сапасын анықтау бойынша ғылыми-өндірістік міндеттерді шешуге арналған ақпараттық іздеу және деректерді талдау.
2. Әртүрлі ауыл шаруашылығы жануарларының азық сапасын бақылауды ұйымдастыру және жүргізу.
3. Азықтардың тағамдық құндылығы, ылғалдылығы, ластануы және басқа көрсеткіштерін анықтау әдістерін таңдау және қолдану.
4. Алынған зертханалық деректерді талдап, негізделген қорытындылар жасау.
5. Азық сапасын бағалау нәтижелері бойынша есептер мен ұсыныстар әзірлеу.

Білімдер
1. Азық сапасын зерттеудің негізгі зертханалық әдістері (органолептикалық, физика-химиялық, биохимиялық).
2. Азық сапасына қатысты нормативтік құжаттар мен стандарттардың талаптары.
3. Қазіргі заманғы зертханалық талдау әдістері мен азықтарды зерттеуде қолданылатын жабдықтар.
4. Азықтарды сақтау және айналымға енгізу шарттарына қойылатын техникалық және санитарлық талаптар.
5. Сапа бақылауы нәтижелерін рәсімдеу тәртібі және аналитикалық есептерді ұсыну.

Машықтар
1. Лабораториялық және агрохимиялық зерттеулер бағыттары бойынша қызметкерлер топтарын құру және міндеттерді бөлу.
2. Әртүрлі профильдегі мамандар арасындағы тиімді өзара әрекетті ұйымдастыру арқылы зерттеу міндеттерін іске асыру.
3. Технологияларды тасымалдау және сапаны бақылаудың ғылыми әдістерін өндірістік жағдайларға бейімдеу.
4. Ғылыми-өндірістік мақсаттарға жету үшін ұжымның жұмысын ынталандыру және үйлестіру.
5. Жас мамандарға нұсқау жүргізу және тәлімгерлік ұйымдастыру.
Білімдер
1. Ғылыми және өндірістік кадрларды дайындау, біліктілікті арттыру және қайта даярлау бойынша түрлері, әдістері және нормативтік талаптар.
2. Ғылыми ұжымдардағы жобалық және командалық жұмыстың негіздері.
3. Ғылыми жетістіктерді өндірістік тәжірибеге енгізу әдістемелері.
4. Зерттеу қызметінде персоналды басқару және командалық динамика принциптері.
Деңгей 7
жоғары оқу орнынан кейінгі білім (магистратура, резидентура) , 7M081 Агрономия

Машықтар
1. Әртүрлі шырынды жемшөптердің қоректік құндылығын есептеу әдістемелерін қолдану.
2. Жемшөптердің ботаникалық құрамын сорлы қоспалардың бар-жоғын және үлгілердің жемшөптік құндылығын анықтау.
3. Лабораториялық талдау үшін жемшөптен орташа сынамалар алу талаптарына сай іріктеу.
4. Агрохимиялық талдау жүргізу үшін лабораториялық аспаптар мен құрал-жабдықтарды пайдалану.
5. Тексеру нәтижелерін талдап, шырынды жемшөптердің сапасы туралы қорытынды жасау.
6. Жемшөп талдау нәтижелері бойынша есеп жүргізу және құжаттаманы толтыру.
Білімдер
1. Агрохимиялық жұмыстарды жүргізу нормалары мен регламенттері.
2. Қолданылатын материалдардың сипаттамалары (негізгі өсімдіктердің даму кезеңдері).
3. Шырынды жемшөптердің сапа көрсеткіштері (ылғалдылық, протеин, талшық, қант мөлшері және т.б.).
4. Жемшөп сынамаларын іріктеу, сақтау және тасымалдау талаптары.
5. Қоректік құндылықты және жемшөптің жарамдылығын анықтау әдістері.
6. Жемшөп өндірісінің негіздері және өсімдік тектес жемшөптерді классификациялау.
7. Лабораториялық талдауларды жүргізу кезінде қауіпсіздік талаптары.
Машықтар
1. Қатты жемшөптердің (шөп, сабан және т.б.) қоректік құндылығын есептеу әдістемелерін пайдалану.
2. Қатты жемшөптердің шаруашылық бағалауы мен стандарттауын ұйымдастыру.
3. Қатты жемшөптен сынамалар алу және оларды лабораториялық талдауға дайындау.
4. Нормативтерге сәйкес талшық, протеин, ылғал және басқа көрсеткіштерді анықтау.
5. Алынған деректерді талдап, жемшөп сапасы туралы қорытынды жасау.
6. Қатты жемшөптерді сапа көрсеткіштері бойынша классификациялау және сұрыптау.

Білімдер
1. Қатты жемшөптердің агрохимиялық сапасын бақылау ережелері.
2. Қолданылатын материалдардың сипаттамалары (жемшөп түрлері, негізгі өсімдіктердің сапасы).
3. Қатты жемшөптердегі қоректік заттардың құрамын анықтау әдістері.
4. Қатты жемшөптерге қойылатын мемлекеттік стандарттар мен техникалық шарттар.
5. Қатты жемшөптерді жинау, кептіру және сақтау кезіндегі сапаға әсер ететін факторлар.
6. Жемшөп сапасын бақылау кезінде құжат жүргізу тәртібі.
Машықтар
1. Концентратталған және қоспалы жемдердің қоректік құндылығын есептеу әдістемелерін пайдалану.
2. Әртүрлі концентраттардың химиялық құрамын, энергиялық және биологиялық құндылығын бағалау.
3. Жануарлар мен құстардың түрі, жасы және өнімділігін ескере отырып, жем рационын құрастыру және түзету.
4. Концентратталған жемдердің құрамының нормативтерге сәйкестігін бақылау.
5. Рациондағы қоректік заттардың балансының есептеу әдістерін қолдану.
6. Жем сапасы мен теңгерімділігі туралы бағалау нәтижелері бойынша есептер дайындау.

Білімдер
1. Концентратталған және басқа да өсімдік негізіндегі жемдерді өндіру технологиялары мен режимдері.
2. Концентратталған жемдердің сапасын лабораториялық бақылау бойынша стандарттар, техникалық шарттар, әдістемелер мен нұсқаулықтар.
3. Жануарлар мен құстарды рационалды азықтандыру негіздері.
4. Жемдерді қоректік заттар бойынша бағалау жүйесі (алмасу энергиясы, шикі протеин, талшық және т.б.).
5. Концентратталған жемдердің сапасын сақтау мақсатында сақтау және тасымалдау әдістері.
6. Ауыл шаруашылығы жануарларының түрлері бойынша жем тұтыну нормалары.

Машықтар
1. Топырақ пен жердің агрохимиялық көрсеткіштерін бағалау үшін зертханалық талдауларды ұйымдастыру және жүргізу.
2. Зертханалық сынамаларға арналған үлгілерді іріктеу, дайындау және таңбалау.
3. Қышқылдық деңгейін, тұздануын, органикалық заттардың, макро- және микроэлементтердің мөлшерін бағалау.
4. Көрсеткіштердің нормативтік мәндерден ауытқуын анықтау және мелиоративтік, агрохимиялық шаралар туралы ұсыныстар әзірлеу.
5. Зертханалық зерттеулер нәтижелері бойынша есеп жүргізу және құжаттаманы рәсімдеу.
6. Ғылыми деректерді талдап, оларды жем өндірісінде топырақ сапасын бағалауда қолдану.
Білімдер
1. Ауылшаруашылық жерлерін топырақ-агрохимиялық, токсикологиялық және радиологиялық зерттеу әдістемелері.
2. Топырақтың классификациясы және оның агрохимиялық сипаттамасы.
3. Ауылшаруашылық өндірісін қамтамасыз ету үшін топырақ сапасына қойылатын нормативтік және техникалық талаптар.
4. Топырақтану, агрохимия және экология негіздері.
5. Химиялық реагенттермен және зертханалық жабдықтармен жұмыс істеу кезінде техника қауіпсіздігі талаптары.
6. Зертханалық зерттеу нәтижелері бойынша хаттамалар мен қорытындыларды рәсімдеу тәртібі.
Машықтар
1. Зертханалық жұмыстардың күнтізбелік жоспарларының, кестелерінің және мерзімдерінің орындалуын бақылау.
2. Агрохимиялық зерттеулердің күнтізбелік жоспарларын құруды, жүргізуді және уақытында түзетуді ұйымдастыру.
3. Зертханалық жұмыстардың нәтижелерін талдап, белгіленген талаптардан ауытқуларды анықтау.
4. Қызметкерлердің әрекетін үйлестіру, зертханалық зерттеулер әдістемелері мен стандарттарының сақталуын қамтамасыз ету.
5. Зертханалық тәжірибеде ішкі сапа бақылау жүйесін енгізуді қамтамасыз ету.
Білімдер
1. Агрохимиялық және зертханалық жұмыстардың негізгі түрлерін жүргізу технологиясы.
2. Азықтар мен топырақ сапасын бақылау бойынша әдістемелік ұсынымдар және нормативтік құжаттар.
3. Өндірістік процесті ұйымдастыру және зертханалық зерттеулерді жоспарлау негіздері.
4. Сапаны бақылау нәтижелері бойынша құжаттаманы рәсімдеу талаптары.
5. Зертханалық деректердің дәлдігі, қайталануы және сенімділігін бағалау принциптері.

Машықтар
1. Азық сапасын анықтау бойынша ғылыми-өндірістік міндеттерді шешуге арналған ақпараттық іздеу және деректерді талдау.
2. Әртүрлі ауыл шаруашылығы жануарларының азық сапасын бақылауды ұйымдастыру және жүргізу.
3. Азықтардың тағамдық құндылығы, ылғалдылығы, ластануы және басқа көрсеткіштерін анықтау әдістерін таңдау және қолдану.
4. Алынған зертханалық деректерді талдап, негізделген қорытындылар жасау.
5. Азық сапасын бағалау нәтижелері бойынша есептер мен ұсыныстар әзірлеу.

Білімдер
1. Азық сапасын зерттеудің негізгі зертханалық әдістері (органолептикалық, физика-химиялық, биохимиялық).
2. Азық сапасына қатысты нормативтік құжаттар мен стандарттардың талаптары.
3. Қазіргі заманғы зертханалық талдау әдістері мен азықтарды зерттеуде қолданылатын жабдықтар.
4. Азықтарды сақтау және айналымға енгізу шарттарына қойылатын техникалық және санитарлық талаптар.
5. Сапа бақылауы нәтижелерін рәсімдеу тәртібі және аналитикалық есептерді ұсыну.

Машықтар
1. Лабораториялық және агрохимиялық зерттеулер бағыттары бойынша қызметкерлер топтарын құру және міндеттерді бөлу.
2. Әртүрлі профильдегі мамандар арасындағы тиімді өзара әрекетті ұйымдастыру арқылы зерттеу міндеттерін іске асыру.
3. Технологияларды тасымалдау және сапаны бақылаудың ғылыми әдістерін өндірістік жағдайларға бейімдеу.
4. Ғылыми-өндірістік мақсаттарға жету үшін ұжымның жұмысын ынталандыру және үйлестіру.
5. Жас мамандарға нұсқау жүргізу және тәлімгерлік ұйымдастыру.
Білімдер
1. Ғылыми және өндірістік кадрларды дайындау, біліктілікті арттыру және қайта даярлау бойынша түрлері, әдістері және нормативтік талаптар.
2. Ғылыми ұжымдардағы жобалық және командалық жұмыстың негіздері.
3. Ғылыми жетістіктерді өндірістік тәжірибеге енгізу әдістемелері.
4. Зерттеу қызметінде персоналды басқару және командалық динамика принциптері.