Кіру

Такелажшы

Кәсіптің сипаттамасы
7215-1-002
Такелажшы
Кәсіптік стандарт
Кәсіптік стандарттың паспорты
Басқа кәсіптермен байланыс
Кәсіптер картасы
Тану ережелері
Кәсіптер тізілімі
Сипаттама
Негізгі мақсат
Жүк көтергіш машиналар мен механизмдерді, такелаждық құрылғылар мен құрылғыларды пайдалана отырып, жүктерді қауіпсіз көтеруді және орнын ауыстыруды қамтамасыз ету
Жеке құзыреттерге қойылатын талаптар
  • Дербестік және жауапкершілік
  • Күйзеліске тұрақтылық
  • Тәртіптілік
  • Төзімділік пен еңбексүйгіштік
  • Оқу және өзін-өзі оқыту қабілеті
Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар
  • Кәсіптік оқудан өткен адамдар үшін такелажшы болып кемінде алты ай. Орта кәсіптік білім болған жағдайда практикалық жұмыс тәжірибесіне талаптар қойылмайды
Басқа кәсіптермен байланыс
СБШ-нің 2 деңгейі
Арматурашы (цемент, темір-бетон конструкцияларын)
Толығырақ
СБШ-нің 3 деңгейі
Арматурашы (цемент, темір-бетон конструкцияларын)
Толығырақ
СБШ-нің 4 деңгейі
Арматурашы (цемент, темір-бетон конструкцияларын)
Толығырақ
СБШ-нің 2 деңгейі
Тас қалаушы
Толығырақ
СБШ-нің 3 деңгейі
Тас қалаушы
Толығырақ
СБШ-нің 4 деңгейі
Тас қалаушы
Толығырақ
СБШ-нің 2 деңгейі
Құрастырмалы конструкцияларды салушы
Толығырақ
СБШ-нің 3 деңгейі
Құрастырмалы конструкцияларды салушы
Толығырақ
СБШ-нің 4 деңгейі
Құрастырмалы конструкцияларды салушы
Толығырақ
СБШ-нің 2 деңгейі
Бетон төсегіш
Толығырақ
СБШ-нің 3 деңгейі
Бетон төсегіш
Толығырақ
СБШ-нің 4 деңгейі
Бетон төсегіш
Толығырақ
СБШ-нің 2 деңгейі
Фасадтар мен аспалы қабырғаларды монтаждаушы
Толығырақ
СБШ-нің 3 деңгейі
Фасадтар мен аспалы қабырғаларды монтаждаушы
Толығырақ
СБШ-нің 4 деңгейі
Фасадтар мен аспалы қабырғаларды монтаждаушы
Толығырақ
СБШ-нің 2 деңгейі
Слесарь-монтажшы
Толығырақ
СБШ-нің 3 деңгейі
Слесарь-монтажшы
Толығырақ
СБШ-нің 4 деңгейі
Слесарь-монтажшы
Толығырақ
СБШ-нің 3 деңгейі
Такелажшы
Толығырақ
СБШ-нің 4 деңгейі
Такелажшы
Толығырақ
СБШ-нің 5 деңгейі
Құрылыс роботтары/роботехника операторы
Толығырақ
Деңгей 2
негізгі орта білім

Машықтар
2 разряд
1. Такелажды жұмыс нұсқаулығына сәйкес тазалау;
2. Такелажды жұмыс нұсқаулығына сәйкес майлау;
3. Такелажды жұмыс нұсқаулығына сәйкес құрғату;
4. Такелажды түрлері мен өлшемдері бойынша таңдау және төсеу;
5. Арқандарды арқандағы жіптердің бұралу бағытын ескере отырып, барабанға тегіс қатарлармен орау;
6. Барабанға оралған кезде кабельдің немесе арқанның бірдей кернеуін сақтау;
7. Маркалар мен бензельдерді тағайындауға байланысты әртүрлі тәсілдермен қабаттастыруды орындау;
8. Дайындаушы ұйымды, дайындаушы ұйымның нөмірлеу жүйесі бойынша итарқаның реттік нөмірін, итарқаның жүк көтергіштігін, сынау күнін көрсете отырып, итарқаларға таңбалау тегтерін бекіту;
9. Жарамдылығын тексеру және такелаждық жұмыстарды орындау үшін итарқа, құрал-саймандар мен жабдықтарды дайындауды жүзеге асыру;
10. Такелажды жұмыс орнына жөнелтуге және жеткізуге дайындау;
11. Ағаш палубаларды, тіректерді, уақытша көпірлерді, скаттарды бөлшектеу және салу;
12. Ағаш палубаларды, тіректерді, уақытша көпірлер мен беткейлерді салу кезінде қарапайым ағаш ұстасы мен слесарлық операцияларды орындау;
13. Қарапайым такелаж жасау;
14. Такелаждау жұмыстарында пайдаланылатын негізгі тораптарды тоқу: түзу, кедертас, бұғалық, қарапайым сүңгі, жаппалы, бекіткіш, қайық, сомын, шкотты; жалпақ, сүйреткіш, кемеқұрал, балықшы сүңгі, бөшкелі;
15. Қарапайым такелаж жасау процесінде болат кабельді, арқандарды кесу және кесу кезінде слесарлық құралды қолдану;
16. Дайындалған такелаж бұйымдарына таңбалау жазуларын салу;
17. Такелаж бөлшектерін жасау бойынша қарапайым сызбалар мен эскиздерді оқу.
Білімдер
2 разряд
1. Болат арқандарды майлау үшін қолданылатын майлау материалдарының түрлері мен құрамы;
2. Такелажды бөлшектеу, майлау, кептіру және сақтау қағидалары;
3. Арқан төсеу және орау ережелері;
4. Такелаждық маркалардың мақсаты мен түрлері;
5. Жүк көтергіш механизмдердің және алынбалы жүк қармау құрылғыларының таңбалау тегтерінде орналастырылатын деректер;
6. Такелажды жұмыс орнына тиеу және тасымалдау тәртібі;
7. Уақытша төсемдерді, көпірлерді, тіректерді, еңістерді салу тәсілдері;
8. Слесарлық және ағаш ұстасының негіздері;
9. Такелаждау жұмыстарында пайдаланылатын негізгі тораптарды тоқудың мақсаты мен тәсілдері: түзу, кедертас, бұғалық, қарапайым сүңгі, жаппалы, бекіткіш, қайық, сомын, шкотты; жалпақ, сүйреткіш, кемеқұрал, балықшы сүңгі, бөшкелі;
10. Қарапайым такелаждық құрылғылардың түрлері және оларды жасау тәсілдері;
11. Болат, синтетикалық және өсімдік арқандарының мақсаты мен жүк көтергіштігі;
12. Қарасора арқандарының түрлері және олардың сипаттамалары;
13. Арқан жасау үшін қолданылатын материалдар және олардың қасиеттері;
14. Арқанның материалы мен беріктігі бойынша жіктелуі;
15. Арқан сегменттерінің тәртібі;
16. Болат арқанды кесу және кесу кезіндегі еңбекті қорғау талаптары;
17. Такелаж бөлшектерін дайындау бойынша қарапайым сызбалар мен эскиздерді оқу ережесі;
18. Кабельдерді, төсеніштерді және жолдарды жасауға арналған материалдардың сапасына қойылатын талаптар.
Машықтар
2 разряд
1. Такелаждық жұмыстарды орындау кезінде жүкшығырларды, шпильдерді, тальдарды, домкраттар мен скаттарды жүктердің түріне, жинау және ілмектеу тәсіліне, пішініне, мөлшеріне және салмағына қарай қолдану;
2. Жұмыстарды жүргізу жобасына, технологиялық карталарға және нормативтік-технологиялық құжаттарға сәйкес салмағы 5 тоннаға дейінгі жүктерді, жабдықтарды, бұйымдарды арбаларға немесе платформаларға жылжытуды, байлауды, бекітуді және орнатуды орындау;
3. Қарапайым конфигурациядағы бөлшектер мен жабдықтардың массасын, ауырлық центрін көзбен анықтау;
4. Жүктерді көтеру және жылжыту бойынша жұмыстарды орындау кезінде ақпаратты берудің анықтығын және оны түсінудің бірегейлігін қамтамасыз ететін белгі сигнализациясын пайдалану;
5. Такелаждық жабдықтар мен жабдықтардың (жүкшығырлар, тальдар, полиспасттар), алмалы-салмалы жүк қармайтын құрылғылардың (арқандар, траверстер, кенелер)жарамдылығын бағалау;
6. Жүк массасының құрылғылардың жүк көтергіштігіне сәйкестігін тексеру, арқанның бұтақтары арасындағы рұқсат етілген бұрышты анықтау;
7. Жүктерді көтермес бұрын және жылжытпас бұрын олардың тұрақтылығы мен дұрыстығын тексеру;
8. Жүктерді қатарлардан өздігінен орауға және құлатуға қарсы шаралар қабылдау;
9. Жеке қорғаныс құралдарын қолдану;
10. Жұмыстарды биіктікте орындау кезінде конструкциялардың элементтеріне бекітіп, сақтандырғыш белдікті немесе сақтандыру арқанын пайдалану.
Білімдер
2 разряд
1. Жүктерді байлау, ілмектеу және ілмектеу тәсілдері;
2. Жүктерді байлау кезінде орындалатын тораптар мен ілмектердің түрлері және оларды қолдану саласы;
3. Такелаждық жұмыстар үшін орнатылған негізгі командалар мен сигналдар;
4. Жүктерді, жабдықтар мен бұйымдарды тасымалдауға арналған қарапайым такелаж құралдарын орнату, оларды пайдалану қағидалары;
5. Жүктің түріне, жинау және ілмектеу тәсіліне, салмағына, пішіні мен мөлшеріне қарай жүктердің жіктелуі;
6. Тиеу-түсіру жұмыстарын орындау үшін жабдықтар мен арқандарды іріктеу тәртібі;
7. Такелаждық механизмдер мен құрылғылардың (блоктардың, домкраттардың, құрт және тісті тальдардың, қол жүкшығырлардың)мақсаты, құрылысы, жұмыс істеу принципі және техникалық пайдалану ережесі;
8. Салмағы 5 тоннаға дейінгі жүктерді, жабдықтарды, бұйымдарды арқандап байлау, бекіту, көтеру және тасымалдау, тиеу және түсіру тәсілдері мен тәсілдері;
9. Тиеу-түсіру жұмыстарын жүргізу орнына қойылатын талаптар;
10. Адамдар орналасқан үй-жайлардың үстінен жүкті жылжыту тәртібі;
11. Такелаждық жұмыстарды орындау кезінде пайдаланылатын жүктерді таңбалау және манипуляциялық белгілер;
12. Жүктерді тікелей байлау кезінде еңбекті қорғау талаптары;
13. Салмағы аз жүктерді ілмектеу ережесі;
14. Такелаждық жұмыстарды орындау кезінде пайдаланылатын өндірістік ыдыс және оны таңбалау;
15. Ыдысты қарау тәртібі және оның ақаулы болу нормалары;
16. Ақаулы такелаж жабдықтарын, жабдықтар мен құрылғыларды пайдалану тәуекелдері;
17. Жүктерді жинау габариттері;
18. Жүкті сақтауға арналған алаңдарға, төсемдер мен төсемдерге қойылатын талаптар;
19. Жүктерді төсеу және астарларды жүкке және итарқаға орнату ережесі;
20. Жүк түсіретін құрылғылардың түрлері мен мақсаты (тізбекті және арқан арқандар, ілмектер, траверстер, ұстағыштар, қысқыштар);
21. Такелаждық арқандардың мақсаты мен жүк көтергіштігі;
22. Тиеу-түсіру жұмыстарын орындау кезінде такелажникке әсер ететін негізгі қауіпті және зиянды өндірістік факторлар;
23. Жеке қорғаныс құралдарына қойылатын талаптар және оларды қолдану ережелері.