Кіру

Инженер-зерттеуші

Кәсіптің сипаттамасы
2141-1-004
Инженер-зерттеуші
Кәсіптік стандарт
Кәсіптік стандарттың паспорты
Басқа кәсіптермен байланыс
Кәсіптер картасы
Тану ережелері
Кәсіптер тізілімі
Сипаттама
Негізгі мақсат
Жануарларды өсірудің тиімділігін одан әрі арттыру мақсатында ғылыми-зерттеу жұмыстарын ұйымдастыру және жүргізу.
Жеке құзыреттерге қойылатын талаптар
  • Жауапкершілік
  • Ұқыптылық
  • Шыдамдылық
  • Тез шешім қабылдай білу
  • Командада жұмыс істей білу
  • Дәлдік
  • Аналитикалық ойлау
  • Сыпайылық
  • Ақпаратты іздеу және талдау
Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар
  • Кадрларды даярлаудың тиісті бағыты бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) бiлiм және мамандық бойынша жұмыс тәжiрибесi кемiнде 5 жыл, өнертабыс пен ғылыми еңбектерге авторлық куәлiк қағаздарының бар болуы, ғылыми дәрежесі болған жағдайда жұмыс өтіліне талаптар қойылмайды.
Басқа кәсіптермен байланыс
5 СБШ-нің деңгейі
Асылдандыру ісі жөніндегі техник
Толығырақ
4 СБШ-нің деңгейі
Мал шаруашылығындағы техник-ұрықтандырушы
Толығырақ
5 СБШ-нің деңгейі
Ветеринариялық фельдшер-зертханашы
Толығырақ
7 СБШ-нің деңгейі
Қолдан ұрықтандыру пунктінің меңгерушісі
Толығырақ
3 СБШ-нің деңгейі
Мал шаруашылығындағы білікті жұмысшы
Толығырақ
3 СБШ-нің деңгейі
Малдар мен құстарды жасанды ұрықтандыру жөніндегі операторы
Толығырақ
Деңгей 6
жоғары білім (бакалавриат, маман дәрежесі, ординатура) , 6B082 Мал шаруашылығы , 6В091 Ветеринария

Машықтар
1. Зерттеу міндеттерін шешу үшін ақпараттық іздеу жүргізу.
2. Зерттеу тақырыбы бойынша ақпараттық ресурстарды, ғылыми, тәжірибелік-эксперименттік және аспаптық базаларды пайдалану.
3. Зерттеудің мақсаттары мен гипотезаларын тұжырымдап, негіздеу.
4. Алынған эксперименттік немесе теориялық деректерді талдау және интерпретациялау.
5. Мәліметтерді өңдеу және визуализациялау үшін арнайы бағдарламалық жасақтама мен цифрлық құралдарды қолдану.
6. Зерттеу нәтижелерінің дәлдігі мен қайталануын қамтамасыз ету.
7. Тапсырмаларды орындау кезеңдерін құжаттап, аралық есептерді ұсыну.
Білімдер
1. Зерттеу және (немесе) тәжірибелік-конструкторлық жұмыстар тақырыбына сәйкес зерттеу міндеттерін шешу әдістері мен тәсілдері.
2. Ақпараттық ресурстарды, ғылыми, тәжірибелік-эксперименттік және аспаптық базаларды пайдалану бойынша нормативтік және техникалық талаптар.
3. Жүйелік талдау теориясының, ғылыми болжау мен модельдеудің негіздері.
4. Ғылыми гипотезаларды құру принциптері және дәлелдемелер логикасы.
5. Ғылыми деректерді өңдеу, визуализациялау және ұсынудың заманауи әдістері.
6. Ғылыми жарияланымдарды рәсімдеу, дәйексөз келтіру және дереккөздерге сілтеме жасау ережелері.
7. Ғылыми этиканың негіздері және ғылыми зерттеулер сапасына қойылатын талаптар.
Машықтар
1. Ғылыми (ғылыми-техникалық) нәтижелерді рецензияланатын ғылыми басылымдарда жариялау түрінде ұсыну.
2. Ғылыми, ғылыми-практикалық және конференциялық іс-шараларда ғылыми пікірталастар жүргізу.
3. Конференциялар, симпозиумдар, семинарлар үшін баяндама тезистерін, презентациялар мен постерлерді дайындау.
4. Ғылыми нәтижелерді ұсыну барысында қорытындылар, практикалық ұсыныстар мен ғылыми жаңалықтарды тұжырымдау.
5. Ғылыми пікірталастар жүргізу, өз көзқарасын дәлелді түрде қорғау және аудитория сұрақтарына жауап беру.
6. Ғылыми коммуникацияға арналған цифрлық платформаларды пайдалану (репозиторийлер, ғылыми әлеуметтік желілер, онлайн-конференциялар).
7. Ғылыми конкурстар мен гранттарға қатысу үшін өтінімдер дайындауға атсалысу.

Білімдер
1. Авторлық құқықтың негіздері және ғылыми жарияланымдар этикасы.
2. Рецензияланатын отандық және шетелдік ғылыми басылымдарға арналған ғылыми мақалаларды рәсімдеу талаптары.
3. Ғылыми баяндамалар, баяндамалар және постерлік презентациялар дайындау ережелері.
4. Ғылыми мамандану саласында ғылыми пікірталас жүргізуге жеткілікті деңгейде шет тілі (ағылшын тілі және/немесе басқа) білу.
5. Ғылыми аттестация және индексация жүйелері туралы білім.
6. Ғылыми риторика мен ғылыми дәлелдеу логикасының негіздері.
7. Әртүрлі ғылыми іс-шаралардың форматтары мен талаптары (конференциялар, коллоквиумдер, дөңгелек үстелдер және т.б.).
Машықтар
1. Зерттеу тапсырмаларын шешу әдістері мен тәсілдерін талдау.
2. Зерттеудің мақсаттарын, гипотезаларын және міндеттерін тұжырымдау.
3. Зерттеу және (немесе) әзірлеме тақырыбы бойынша ақпараттық ресурстарды, ғылыми, тәжірибелік-эксперименттік және аспаптық базаны пайдалану.
4. Жобаның ғылыми әдіснамасы мен мақсаттарына сәйкес эксперимент кезеңдерін жоспарлау.
5. Ғылыми дәлдік пен қауіпсіздік талаптарын сақтай отырып, эксперименттік зерттеулер жүргізу.
6. Зерттеу міндеттерін шешу нәтижесінде алынған нәтижелерді тұжырымдау және құжаттау.
7. Алынған деректердің дұрыстығын, қайталанғыштығын және ғылыми құндылығын бағалау.
8. Зерттеушілер тобында жұмыс істеу, жоба қатысушыларымен өзара іс-қимыл жасау.
Білімдер
1. Зерттеу және (немесе) әзірлеме тақырыбы бойынша зерттеу тапсырмаларын шешу әдістері мен тәсілдері.
2. Тиісті ғылыми саладағы қалыптасқан тәжірибелер, модельдер мен зерттеу алгоритмдері.
3. Ақпараттық ресурстарды, ғылыми, тәжірибелік-эксперименттік және аспаптық базаларды пайдалану бойынша нормативтік және техникалық талаптар.
4. Ғылым мен техникада қолданылатын ақпараттық және мультимедиялық технологиялар.
5. Ғылыми деректерді өңдеу, талдау және визуализациялау әдістері.
6. Ғылыми дәлдік, қайталанғыштық және дәлелділік қағидаттары.
7. Зерттеу қызметіндегі жобалық және ғылыми менеджмент негіздері.
8. Зерттеу нәтижелерін рәсімдеу талаптары (хаттамалар, графиктер, кестелер, есептер және т.б.).

Машықтар
1. Ғылыми-зерттеу жұмысын ұжымдық түрде ұйымдастырып, рөлдер мен жауапкершілік деңгейлерін бөлу.
2. Аз тәжірибелі қызметкерлердің, тағылымдамадан өтушілер мен жас мамандардың кәсіби дамуын және құзыреттер деңгейін бағалау.
3. Ғылыми тапсырмаларды орындау барысында тәлімгерлік жасап, әдістемелік қолдау көрсету.
4. Ғылыми ұжым мүшелерінің оқуға және кәсіби дамуға деген қажеттіліктерін анықтау.
5. Қызметкерлердің біліктілігін арттыру курстарына, ғылыми семинарлар мен тағылымдамаларға қатысуын ұйымдастыру және үйлестіру.
6. Ғылыми-зерттеу жұмысына жаңа білімдер мен технологияларды енгізу арқылы үздіксіз кәсіби өсуге жағдай жасау.
7. Ғылыми ұжым қызметкерлерінің құзыреттерін дамыту бойынша жеке жоспарлар құру.
8. Қызметкерлерді дамыту шараларының тиімділігін бағалап, кері байланыс орнату.

Білімдер
1. Ғылыми зерттеулер мен (немесе) әзірлемелерді жоспарлау мен ұйымдастыру әдістері мен құралдары, соның ішінде ғылымдағы жобалық басқару әдістемелері.
2. Зерттеу тақырыбына байланысты өзекті ғылыми мәселелер мен үрдістер, отандық және шетелдік озық әрі бірегей әзірлемелер.
3. Ақпараттық ресурстар мен зерттеу инфрақұрылымын пайдалануға қойылатын нормативтік және техникалық талаптар.
4. Ғылыми деректерді талдау, модельдеу және визуализациялау үшін қолданылатын ақпараттық, цифрлық және мультимедиялық технологиялар.
5. Кешенді ғылыми бағдарламалар мен зерттеу әдістемелік схемаларын құру қағидаттары.
6. Алынған нәтижелердің ғылыми жаңалығын, практикалық маңыздылығын және тиімділігін бағалаудың негіздері.
7. Ғылыми этика мен ғылыми шынайылыққа қойылатын талаптар.

Машықтар
1. Жобаның мақсаттары мен тапсырыс берушінің талаптарын ескере отырып, ғылыми және ғылыми-техникалық нәтижелерді бағалаудың негізгі критерийлерін анықтау.
2. Белгілі бір ғылыми тақырып бойынша зерттеулерді дамыту перспективаларын талдау және оның өзектілік дәрежесін анықтау.
3. Алынған нәтижелердің ғылыми жаңалығын, практикалық маңыздылығын және қолданбалы әлеуетін бағалау.
4. Ұсынылған эксперименттік деректердің толықтығы мен шынайылығына сараптамалық бағалау жүргізу.
5. Ғылыми-зерттеу және тәжірибелік-конструкторлық жұмыстар нәтижелері бойынша сараптамалық қорытындылар, ұсынымдар мен пікірлер дайындауға қатысу.
6. Алынған нәтижелерді осы саладағы әлемдік деңгейдегі ұқсас зерттеулер мен әзірлемелермен салыстыру.
7. Зерттеу барысындағы тәуекелдер, шектеулер және болашақ зерттеулердің әлеуетті бағыттарын анықтау.
8. Ғылыми сараптама жүргізу кезінде нормативтік және әдістемелік құжаттарды қолдану.

Білімдер
1. Өзінің ғылыми мамандануы саласындағы зерттеу сұраныстары мен ғылымды дамытудың басым бағыттары.
2. Ғылыми (ғылыми-техникалық) нәтижелерге сараптама жүргізудің қалыптасқан практикасы мен әдістемелері.
3. Алынған нәтижелердің ғылыми жаңалығын, практикалық қолданбалығын және технологиялық дайындығын бағалау әдістері.
4. Ғылыми зерттеулердің нәтижелілігін бағалау критерийлері (ғылымометрия, дәйексөз индексі, енгізу және т.б.).
5. Ғылыми және техникалық сараптама жүргізуге арналған ұлттық және халықаралық стандарттар.
6. Сараптамалық қорытындыларды, рецензияларды, талдамалық жазбаларды ресімдеу тәртібі.
7. Ғылыми сараптама жүргізудегі этикалық нормалар мен стандарттар.
8. Ғылыми ақпаратты талдау үшін қолданылатын электрондық платформалар мен дерекқорлар.

Машықтар
1. Интеллектуалдық қызмет нәтижелерін практикалық тұрғыдан пайдаланудың әртүрлі нұсқаларының артықшылықтарын бағалау.
2. Ғылыми (ғылыми-техникалық) нәтижелерді келесі форматтарда ұсыну:
- рецензияланатын ғылыми басылымдардағы жарияланымдар түрінде,
- ғылыми, ғылыми-практикалық және салалық іс-шаралардағы баяндамалар түрінде,
- инвесторларға, серіктестерге, мемлекеттік органдар мен кәсіпорындарға арналған презентациялар түрінде.
3. Ғылыми және қолданбалы пікірталастар жүргізу, ғылыми ұстанымды қорғау.
4. Ғылыми (ғылыми-техникалық) нәтижелердің әлеуетті тұтынушыларын және тапсырыс берушілерін анықтау.
5. Қысқаша және толық аннотациялар, рефераттар, технология сипаттамалары мен патенттік өтінімдер дайындау.
6. Инновациялық жобалар көрмелері, форумдары және конкурстарына қатысу.
7. Ғылыми нәтижелерді нақты салалардың қажеттіліктеріне бейімдеу.
8. Нәтижелерді грант берушілердің, инвесторлардың және мемлекеттік бағдарламалардың талаптарына сай форматтарда ұсыну.

Білімдер
1. Потенциалды тұтынушылар тарапынан қойылатын ғылыми және қолданбалы сұраныстар.
2. Интеллектуалдық меншік нысандарының нәтижелеріне құқықтарды басқарудың негіздері.
3. Ғылыми жарияланымдарды отандық және шетелдік рецензияланатын басылымдарда ресімдеуге және құрылымдауға қойылатын талаптар.
4. Ғылыми нәтижелерді ұлттық және халықаралық дерекқорларда ұсыну ережелері.
5. Ғылыми әзірлемелердің коммерциялық әлеуетін бағалау әдістері.
6. Патенттік өтінімдерді беру және интеллектуалдық меншік нысандарын тіркеу тәртібі.
7. Ғылыми әзірлемелерді практикаға енгізу кезеңдері.
8. Ғылыми нәтижелерді ұсыну кезіндегі этикалық нормалар және ашық қолжетімділік талаптарын сақтау.
Машықтар
1. Зерттеудің мақсаттарын, гипотезаларын және міндеттерін, соның ішінде өзара байланысқан бағыттар мен кезеңдерді тұжырымдау.
2. Зерттеудің құрылымын, кезеңдерін және ресурстарын (материалдық, уақыттық, кадрлық) жоспарлау.
3. Зерттеу тақырыбы бойынша ақпараттық ресурстарды, ғылыми, тәжірибелік-эксперименттік және аспаптық базаларды пайдалану.
4. Кешенді зерттеу тапсырмалары аясында талдау, синтездеу, модельдеу және шешімдерді оңтайландыру жүргізу.
5. Ғылыми-техникалық мәселелерді шешуде жүйелік және пәнаралық көзқарасты қолдану.
6. Жоба қатысушыларының жұмысын үйлестіру, зерттеу кезеңдері арасындағы өзара әрекеттестікті қамтамасыз ету.
7. Практикалық және коммерциялық маңызға ие ғылыми және ғылыми-техникалық нәтижелерді анықтау және негіздеу.
8. Жоба аясында тапсырмалардың орындалу сапасы мен мерзімдерін бақылауды жүзеге асыру.
Білімдер
1. Ғылыми зерттеулер мен (немесе) әзірлемелерді жоспарлау мен ұйымдастыру әдістері мен құралдары, соның ішінде ғылымдағы жобалық басқару әдістемелері.
2. Зерттеу тақырыбына байланысты өзекті ғылыми мәселелер мен үрдістер, отандық және шетелдік озық әрі бірегей әзірлемелер.
3. Ақпараттық ресурстар мен зерттеу инфрақұрылымын пайдалануға қойылатын нормативтік және техникалық талаптар.
4. Ғылыми деректерді талдау, модельдеу және визуализациялау үшін қолданылатын ақпараттық, цифрлық және мультимедиялық технологиялар.
5. Кешенді ғылыми бағдарламалар мен зерттеу әдістемелік схемаларын құру қағидаттары.
6. Алынған нәтижелердің ғылыми жаңалығын, практикалық маңыздылығын және тиімділігін бағалаудың негіздері.
7. Ғылыми этика мен ғылыми шынайылыққа қойылатын талаптар.
8. Ғылыми қызмет және зияткерлік меншікті қорғау саласындағы заңнама.
Машықтар
1. Зерттеу міндеттеріне сәйкес мамандардың кәсіби және шығармашылық қабілеттерін анықтап, бағалау және оларды ғылыми топқа тарту.
2. Жобаның жалпы мақсаты аясында жеке орындаушылар мен шағын топтарға ғылыми және техникалық тапсырмаларды тұжырымдау.
3. Қатысушылардың құзыреттілігі мен мамандануын ескере отырып, жоба аясындағы міндеттерді жоспарлау және бөлу.
4. Жоба қатысушылары арасында тиімді өзара әрекеттесуді қамтамасыз ету, командадағы жұмыс процестерін басқару.
5. Ғылыми мақсаттарға қол жеткізуге ұмтылдыру, ғылыми әлеуетті дамыту үшін жағдай жасау арқылы ұжымды ынталандыру.
6. Ғылыми ұжым жұмысын ұйымдастыру барысында еңбекті қорғау, қауіпсіздік техникасы және ғылыми этика нормаларын сақтау.
7. Қызметтік нұсқаулықтар, жұмыс кестелері мен жоба қатысушыларының жұмыс тиімділігін бағалау критерийлерін жасау.
8. Міндеттердің орындалуын бақылау, жоспардан ауытқыған жағдайда жұмыстың барысына түзетулер енгізу.
Білімдер
1. Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасы, оның ішінде ғылым және білім беру саласындағы жұмыспен қамтуды реттейтін нормалар.
2. Ғылыми мекемелер мен зертханаларда қолданылатын еңбекті қорғау, қауіпсіздік техникасы және өндірістік санитария ережелері мен нормалары.
3. Қазақстан Республикасының білім беру стандарттарына сәйкес ғылыми мамандану саласындағы бакалавриат, магистратура және PhD түлектеріне қойылатын біліктілік талаптары.
4. Ғылыми ортадағы командалық жұмыстың принциптері, оның ішінде рөлдерді бөлу және жобалық топтарды қалыптастыру.
5. Ғылыми қызметтің этикалық нормалары, оның ішінде ғылыми адалдық пен авторлықтың принциптері.
6. Ғылыми-зерттеу саласындағы мамандардың біліктілігі мен құзыреттілігін бағалау әдістері.
7. Персоналды және ғылыми жобаларды басқарудың негіздері.

Машықтар
1. Жеке ғалымдар мен (немесе) орындаушылар топтарының ғылыми (ғылыми-техникалық) нәтижелерінің ғылыми бағыттардың дамуына қосқан үлесін бағалау.
2. Тартылған орындаушылар топтарының қатысуымен зерттеулер жүргізу үдерісін үйлестіру, өзара әрекеттестікті және тиімді ынтымақтастықты қамтамасыз ету.
3. Ақпарат пен ресурстар алмасу үшін серіктестер арасындағы коммуникацияны ұйымдастыру және қолдау.
4. Бірлескен жобаларды жоспарлау және бақылау, консорциум мүшелері арасындағы міндеттерді бөлу.
5. Ғылыми жобаның мақсаттарына жетуде ынтымақтастықтың перспективаларын және тәуекелдерін талдау.
Білімдер
1. Қазақстан Республикасының ғылым саласындағы еңбек заңнамасы, ғылыми ұжымдар арасындағы өзара әрекетті реттейтін нормативтер.
2. Қазақстан Республикасында бірлескен жобаларда қолданылатын еңбек ұйымдастыруы, еңбекті қорғау ережелері мен нормалары.
3. Жаңа және (немесе) перспективалы ғылыми бағыттардағы соңғы жетістіктер мен тенденциялар.
4. Зерттеушілер мен (немесе) зерттеу және әзірлеу жұмыстарын жүргізетін ұйымдар туралы ақпаратты қамтитын ақпараттық ресурстар және серіктестерді іздеу үшін дерекқорлар.
5. Қазақстан Республикасындағы зерттеу және әзірлеу саласында жұмыс істейтін персоналдың біліктілік талаптары мен кәсіби құзыреттілік стандарттары.
6. Жобаларды тиімді басқару және көпсалалы ұжымдарды үйлестіру әдістері мен қағидалары.
Машықтар
1. Ғылыми деректерге, теорияларға және тұжырымдамаларға теориялық-әдіснамалық талдау жүргізу.
2. Өзара байланысты ғылыми құбылыстар мен үдерістерді талдау, себеп-салдарлық тәуелділіктерді анықтау.
3. Ғылыми гипотезалар мен зерттеу міндеттерін пәнаралық тәсіл негізінде тұжырымдау.
4. Сыртқы ғылыми ұжымдарды тарта отырып, көп кезеңді зерттеу жобаларын жоспарлау.
5. Зерттеу нәтижелеріне әлемдік ғылыми деңгей тұрғысынан салыстырмалы талдау жүргізу.
6. Түрлі дереккөздер мен ғылыми бағыттардан алынған ақпаратты жүйелеу және біріктіру.
7. Қоғам үшін аса маңызды әрі пайдалы ғылыми нәтижелерді іріктеу, таратуға және/немесе енгізуге дайындау.
8. Сараптамалық және мемлекеттік құрылымдарға арналған шолулық-талдамалық материалдар, ғылыми шолулар, баяндама дайындау.

Білімдер
1. Пәнаралық ғылыми зерттеулерді жүргізудің заманауи және ең жаңа әдістері.
2. Түрлі ғылыми салалардан алынған білімді интеграциялау әдістемесі.
3. Басым бағыттар бойынша ғылым мен техниканың соңғы жетістіктері.
4. Қазақстан Республикасының ғылыми-техникалық және әлеуметтік-экономикалық дамудың ұлттық басымдықтары мен стратегиялары.
5. Негізгі ғылыми орталықтар, лабораториялар, институттар және халықаралық ғылыми ынтымақтастық платформаларының қызметі.
6. Ғылыми аналитика және деректерді визуализациялау құралдары.
7. Нәтижелерді жалпыға тарату және талдауда ғылыми этика және академиялық адалдық принциптері.
8. Ғылыми-техникалық шешімдердің ғылыми және әлеуметтік маңыздылығын анықтау тәсілдері.
Машықтар
1. Ақпаратты жоғары ғылыми-әдістемелік деңгейде жеткізу, оны әртүрлі аудиторияларға бейімдеу.
2. Мамандардың тиімді өзара әрекеттесуін қамтамасыз ете отырып, ұжымдық ғылыми-зерттеу жұмыстарын ұйымдастыру.
3. Жоғары білікті ғылыми кадрлардың кәсіби дамуын бағалау, оқыту және қайта даярлау қажеттіліктерін анықтау.
4. Ғылыми (ғылыми-техникалық) нәтижелерді кең аудиторияға және мүдделі тұлғаларға ғылыми-танымдық түрде ұсыну.
5. Ғылым мен технологияның дамуы перспективаларын ескере отырып, мамандардың құзыреттеріне қойылатын талаптарды қалыптастыру.
Білімдер
1. Ұжымдық жұмысты ұйымдастыру және ғылыми ұжымдарды басқарудың негіздері.
2. Кәсіби стандарттардың қалыптасуына әсер ететін жаңа және (немесе) перспективті ғылыми бағыттар бойынша соңғы жетістіктер.
3. Қазақстан Республикасының әлеуметтік-экономикалық дамуының негізгі бағыттары және олардың ғылым мен техникадағы кадрлық саясатқа әсері.
4. Қазақстан Республикасының ғылыми-техникалық даму деңгейі және әлемдік ғылым мен технологиялардың даму тенденциялары.
5. Ғылыми-зерттеулер мен (немесе) әзірлемелерді жоспарлау, ұйымдастыру, жүргізу және енгізудің заманауи әдістері, құралдары мен тәжірибелері.
6. Ғылыми және техникалық мамандарға еңбек нарығының қажеттіліктерін талдау және болжау әдістемелері.
Машықтар
1. Ғылыми-техникалық және әлеуметтік-экономикалық факторларды ескере отырып, жаңа білімнің қолдану саласын анықтау.
2. Жаңа және (немесе) перспективті ғылыми бағыттар бойынша соңғы жетістіктерді сараптау, олардың инновациялық әлеуеті мен практикалық маңыздылығын ескеру.
3. Мемлекет, бизнес және қоғамның қазіргі және болашақ сұраныстарына бағдарламалардың сәйкестігін талдау.
4. Сараптамалық талдау негізінде ғылыми және инновациялық бағдарламаларды жетілдіруге ұсыныстар әзірлеу.
Білімдер
1. Мемлекет, бизнес және қоғам тарапынан ғылыми және инновациялық жобаларға қойылатын зерттеу сұраныстары.
2. Қазақстан Республикасының әлеуметтік-экономикалық дамудың негізгі бағыттары және олардың ғылыми-зерттеу приоритеттеріне әсері.
3. Қазақстан Республикасының ғылыми-техникалық дамуының деңгейі және әлемдік ғылым мен инновациядағы үрдістер.
4. Жаңа және (немесе) перспективті ғылыми бағыттар бойынша соңғы жетістіктер және олардың енгізу әлеуеті.
5. Ғылыми және инновациялық бағдарламаларды сараптамалық бағалау әдістері мен критерийлері.
Машықтар
1. Қоғамға ерекше маңызды зерттеу нәтижелерінің қасиеттері мен салдарын анықтап, олардың ғылыми және практикалық маңыздылығын ашу.
2. Ғылыми (ғылыми-техникалық) нәтижелерді жетекші рецензияланатын ғылыми басылымдарда жариялау, материалдарды рәсімдеу және құрылымдау талаптарын ескере отырып.
3. Ғылыми (ғылыми-техникалық) нәтижелерді кең аудиторияға және ғылыми (ғылыми-практикалық) іс-шараларда ғылыми-танымдық форматта ұсыну, мазмұнын қолжетімді әрі түсінікті ету.
4. Ақпаратты заманауи коммуникациялық және мультимедиялық технологияларды пайдалана отырып, жоғары ғылыми-әдістемелік деңгейде жеткізу.
5. Ғылыми (ғылыми-техникалық) нәтижелердің әлеуетті тұтынушыларын анықтап, олармен тиімді білім алмасуды қамтамасыз ету.
6. Ғылыми жетістіктерді қорғау және тарату үшін зияткерлік меншік пен лицензиялауды басқару құралдарын пайдалану.
Білімдер
1. Қазақстан Республикасында және әлемде ғылыми зерттеулер бағыттарына әсер ететін өзекті әлеуметтік, әлеуметтік-экономикалық және социомәдени проблемалар.
2. Зияткерлік меншік нәтижелеріне құқықтарды басқарудың негіздері, авторлық құқық, патенттеу және лицензиялық келісімдер мәселелері.
3. Рецензияланатын ғылыми басылымдарда ғылыми жарияланымдарды рәсімдеудің талаптары және ғылыми коммуникация стандарттары.
4. Ғылыми (ғылыми-техникалық) нәтижелерді отандық және шетелдік деректер базалары мен есеп жүйелерінде ұсынудың ерекшеліктері мен талаптары.
5. Қоғаммен байланыс пен ғылыми-танымдық қызметтің қазіргі заманғы әдістері мен технологиялары.